Na dzień 26 kwietnia 2023 r. zaplanowano wejście w życie nowelizacji kodeksu pracy i innych ustaw, wdrażającej zapisy dwóch unijnych dyrektyw: Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1152 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie przejrzystych i przewidywalnych warunków pracy w Unii Europejskiej oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1158 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie równowagi między życiem zawodowym a prywatnym rodziców i opiekunów oraz uchylającej dyrektywę Rady 2010/18/UE.

Z pierwszą częścią wpisu dotyczącego nowelizacji Kodeksu pracy możesz się zapoznać TUTAJ

Podobnie jak w poprzednim wpisie skupię się na wskazaniu najważniejszych zmian wprowadzonych w następstwie wdrożenia dyrektywy. Zgodnie z nią:

• pracownik i pracownica zyskali indywidualne prawo do urlopu rodzicielskiego.
• ojciec dziecka będzie mógł skorzystać z urlopu rodzicielskiego mimo nie pozostawania przez matkę dziecka w zatrudnieniu (ubezpieczeniu) w dniu porodu.
• każdy z rodziców posiada wyłączne prawo do skorzystania z urlopu rodzicielskiego do 9 tygodni. Okres ten mieści się w ustawowym wymiarze tego urlopu. Prawa tego nie można przenieść na drugiego rodzica.
• wprowadzono do kodeksu pracy nowość w postaci urlopu opiekuńczego – w wymiarze do 5 dni w ciągu roku kalendarzowego. Służyć ma on zapewnieniu osobistej opieki lub wsparcia osobie będącej członkiem rodziny lub zamieszkującej we wspólnym gospodarstwie domowym, która wymaga opieki lub wsparcia z poważnych względów medycznych. Za członka rodziny, w rozumieniu przepisów ustawowych, uważa się syna, córkę, matkę, ojca lub małżonka. Przedmiotowego urlopu udziela się na wniosek pracownika, złożony w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie nie krótszym niż 1 dzień przed rozpoczęciem korzystania z urlopu. Za czas tego urlopu nie przysługuje pracownikowi prawo do wynagrodzenia.
• wprowadzono prawo pracownika do skorzystania ze zwolnienia od pracy z powodu działania siły wyższej w pilnych sprawach rodzinnych spowodowanych chorobą lub wypadkiem, jeżeli niezbędna jest natychmiastowa obecność pracownika – w wymiarze 2 dni albo 16 godzin w roku kalendarzowym, z zachowaniem, za okres tego zwolnienia, prawa do otrzymania połowy wynagrodzenia. To pracownik decyduje o sposobie wykorzystania ww. zwolnienia. Pracodawca jest obowiązany udzielić przedmiotowego zwolnienia, na wniosek pracownika zgłoszony najpóźniej w dniu korzystania z tego prawa.
• pracownik wychowujący dziecko do 8 roku życia, może złożyć wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej o zastosowanie do niego elastycznej organizacji pracy. Wniosek ten należy złożyć w okresie nie krótszym niż 21 dni przed planowanym rozpoczęciem korzystania z ww. organizacji pracy. Kodeks pracy za “elastyczną organizację pracy” uważa m.in. pracę zdalną, system pracy weekendowej, system skróconego tygodnia pracy, indywidualny rozkład czasu pracy oraz obniżenie wymiaru czasu pracy. Co istotne, złożenie przedmiotowego wniosku przez pracownika nie może stanowić przyczyny uzasadniającej wypowiedzenie mu umowy o pracę lub rozwiązanie tej umowy bez zachowania okresu wypowiedzenia.

PODSTAWA PRAWNA: Ustawa z dnia 9 marca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r., poz. 641) (stan prawny na dzień publikacji posta).

Zamieszczone informacje nie stanowią porady prawnej w indywidualnej sprawie. W celu skorzystania z usług zapraszam do kontaktu.